Donanim 29 EYLÜL 2008 / 07:39

Yıldızların altında

Çin, kendi başına uzay yürüyüşü gerçekleştiren üçüncü ülke oldu.

Çin, kendi başına uzay yürüyüşü gerçekleştiren üçüncü ülke oldu.

Zhai Zhigang, Liu Boming ve Jinh Haipeng. Muhtemelen bu isimleri hiçbir zaman ezberlemeyeceksiniz. Belki bazı bilgi yarışmalarının yüksek ödüllü soruları olarak karşınıza çıkacaklar. Ancak kesin olan bir şey varsa onlar insanlık tarihinde her zaman pırıltılarla anılacaklar.


Çinli taykonotlar üç gün önce bir uzay yürüyüşü gerçekleştirdiler ve böylece Çin’i kendi başına uzay yürüyüşü gerçekleştirmeyi becermiş üçüncü ülke olarak onurlandırdılar. Belki Türkiye’deki kısır tartışmalar ve futbol görüntüleri arasında gözünüzden kaçmıştır diye hatırlatmak istedim.


Aslında her şey 50’li yıllardaki soğuk savaş döneminde başladı. Sovyetler Birliği ve ABD dünya liderliği için kapışırken, birbirlerine karşı üstünlük kurmanın en önemli araçlarından birisi olarak uzayın fethini ortaya koydular. Her iki ülke de uzay yolculuğu araştırmalarına yüklüce yatırım yaptılar ve sonuçlarını da çabucak aldılar.


Detayları atlayarak direkt uzay yürüyüşlerine bir göz atalım. İlk yürüyüşü Sovyet kozmonot Alexey Leonov 18 Mart 1965 tarihinde gerçekleştirdi. Voskhod 2 kapsülünün dışında 12 dakika geçiren Leonov, bir basınç sorunu yüzünden neredeyse aracına geri binemiyordu. Ancak son anda bir valfı gevşeterek kıyafetinin içerisindeki ekstra havayı boşalttı ve kapsüle geri binmeyi başardı.


Amerikalılar da ilk uzay yürüyüşü için çok beklemediler. 3 Haziran 1965’de Edgard H.White isimli astronot Gemini 4 uzay aracından uzayın boşluğuna açıldı ve 21 dakikalık bir yürüyüş gerçekleştirdi. Bu yürüyüşün en önemli özelliği ise White’ın uzayda yol almak için bir el jetinden yararlanması oldu.


Ana gemiyle bağlantısız ilk uzay yürüyüşlerini ise Amerikalılar 1984 yılında gerçekleştirebildiler. Bruce McCandless II ve ekip arkadaşı Robert Stewart, uzayda ‘ipini kopararak’ dolaşan ve daha sonra da gemiye dönmeyi başaran ilk astronotlar oldular.


1998’den sonraya bir çok Amerikalı ve Rus olmayan bir çok astronot da uzay yürüyüşleri yaptılar. Özellikle de Uluslararası Uzay İstasyonu’nun montajı ve Hubble uzay teleskopunun tamir ve bakım görevleri için onlarca astronot uzayda yürüdüler. Ancak bunların hepsi ya ABD ya da Sovyetler Birliği (devamında Rusya) tarafından gerçekleştirilen seyahatler esnasında oldu.


İşte bu yüzden Çin’in Shenzhou 7 uzay aracı ile gerçekleştirdiği çok önemli. Çin, uzay araştırmalarına 90’lı yıllarla beraber hız verdi ve 2000’li yıllarda üst üste başarılı uzay seyahatleri gerçekleştirdi. Hedefini büyük koyan Çin, 10 yıl içerisinde Ay’a insan göndermeyi ve hatta Ay’da bir üs kurmayı hedefliyor. 20 yıl içerisinde ise Mars’a ilk insanlı seyahat Çin’in hedefleri arasında yer alıyor. İşte bu yolda geçtiğimiz hafta sonu gerçekleştirilen uzay yürüyüşü bir ülkenin kendi teknolojileri ve uzay adamları ile gerçekleştirdiği dünya tarihinin üçüncü yürüyüşü olması ve Çin’in hedefleri açısından çok önemli.


Çin sayesinde uzayı fethetme yarışı yeniden hız kazandı. Bakalım sıradaki hamle kimden gelecek?