Bilişim 25 EYLÜL 2012 / 17:35

İyi bir fikir 500 bin dolarlık melek yatırım alabilir

İyi bir fikir 500 bin dolarlık yatırım alabilir

Özyeğin Üniversitesi’nde 19 Eylül’de gerçekleştirilen Etohum Kafe Toplantısı’nda konuşan EBAN, Avrupa İş Melekleri Ağı bir dönem önceki Başkanı ve Go Beyond CEO’su Brigitte Baumann, katılımcılara melek yatırımcıların girişimcilerden beklentileriyle ilgili hayati tüyolar verdi.



Türkiye’deki girişimciler ve yatırımcılar adına ticari bir pazar yeri oluşturmak amacıyla kurulan Etohum, bu kez Etohum Kafe Toplantıları’na, kendisi de bir “melek yatırımcı” olan EBAN, Avrupa İş Melekleri Ağı bir dönem önceki Başkanı ve Go Beyond CEO’su Brigitte Baumann’ı davet etti. Baumann, Özyeğin Üniversitesi’nin Altunizade kampüsünde yaptığı konuşmada yeni girişimci-yatırımcı ekosisteminde melek yatırımcının özelliklerine değinirken, aynı zamanda girişimcilere yön verebilecek deneyimlerini paylaştı.

Değerleme (due diligence), kitle fonlaması (crowd funding) ve risk sermayedarları gibi güncel ve geleneksel yaklaşımları da konu alan sunumda, iş hayatıyla birlikte özel yaşamından da risk, başarı ve başarısızlık örnekleri veren Baumann, bu kez yatırımcılara ulaşarak 21 Eylül Cuma günü Swissotel Bosphorus’ta “Erken Aşamada Yatırım ve Melek Yatırımcılık” eğitimi verdi.

Takım ruhu ve eğitim şart

Toplantıda kendini “yarı-yatırımcı” olarak tanımlayan Brigitte Baumann, kendisi gibi melek yatırımcıların girişimcilerde aradığı en önemli özelliklerin özgünlük, takım ruhu ve güven duygusu olduğunu belirtti. Toplantıda, “Kendiniz olun ve buna cüret edin” derken aynı zamanda bireylerin takımlara, takımların da zamanla iletişim ağını genişletecek, “yardım hattı” işlevini yerine getirebilecek ilgili topluluklara dönüşmesi gerektiğini belirtti. Zira Baumann’ın şahsi deneyimlerine göre, melek yatırım sürecinde başarının önündeki en büyük engel, hem takım içindeki hem de yatırımcıyla girişimci arasındaki karşılıklı güven duygusunun sarsılması ve sırf bu nedenle tüm sürecin iptal olması.

Baumann’ın çıkarımlarından biri de teknik eğitimin ve tanışıklığın tüm bu süreçte neredeyse eşit derecede etkili olduğu. Her ne kadar melek yatırımcılar risk almaya meyilli olsa da, belli bir oranda girişimcileri tanımaları, takımların iyi bir iş modeline sahip olduklarına “yürekten” inanmaları ve daha da önemlisi, tüm bu işleyişe dair teknik bilgilerinin yeterli olduğunu görmeleri gerekiyor. Tabii bu süreç girişimcilerin de yatırımcıları benzer kriterler üzerinden değerlemesine dayanıyor. Yatırımcının ne kadar “melek” olduğu bu tür değerlemelerle de anlaşılabiliyor.

“Girişim çok, yatırım az. Takımlar var, kurumlar yok”

Yatırımcı sayısının girişimcilerden çok daha az olduğunun altını çizen Brigitte Baumann, iki taraflı büyüme hedefinde öncelikle yatırımcı çeşitliliğinin önemine vurgu yaptı ve farklı sektörlerden, her yaş ve cinsiyetten yatırımcının melek yatırıma yönelmesi gerektiğini söyledi. Sunum sırasında verilen bilgilere göre, Avrupa’daki yeni kadın girişimcilerin oranı yüzde 40’ken, kadın yatırımcıların oranı yalnızca yüzde 5’le sınırlı kalmış.

En büyük sıkıntılardan birinin, ekosistemin tüm parçalarının aynı hızda hareket etmemesi olduğunu belirten Baumann, büyük şirketlerin kurum içi girişimcilik denemelerine harcayacağı emeği ve miktarı, gelecek vaat eden girişimlere yatırmasının daha kârlı ve etkili olacağını vurguladı. Baumann’a göre öncü şirketlerin yeni girişimleri satın alma yolunun bir an önce açılması gerekiyor. Avrupa'da melek yatırımcı ve tohum fonlarının toplam büyüklüğünün ilk kez üç milyar avroya ulaşması, dolayısıyla işi yatırım yapmak olan kurumsal yatırım şirketlerini geçmesi, bu eksikliğin bir başka göstergesi.

Ancak Baumman’ın gözlemleri, varolan düzenin yeni yapılanmaları da beraberinde getirdiği yönünde. Özellikle işbirliğine dayalı (collaborative) şekilde büyüyen ağlar ve KickStarter gibi internet siteleri, melek yatırımcılığı finansal bir araca dönüştürmekle kalmıyor, aynı zamanda süregelen kurumsallaşmaya da dinamizm katıyor.

Melek yatırım yasası yolda

Yeni ekonomiyle ilgili bilgi ve iş fikri sahibi olan girişimcilerle bu konuda yatırım yapabilecek şirket ve profesyonelleri buluşturmayı hedefleyen Etohum’un kurucusu Burak Büyükdemir, toplantı sonunda yaptığı kısa konuşmada, hazırlık aşamasında olan melek yatırım yasasının Türkiye’de bu sektöre önemli bir ivme kazandıracağını belirtti ve yasasının avantajlarını şöyle açıkladı: “Yasayla birlikte Türkiye çapında melek yatırıma teşvik büyük oranda artacak çünkü şirketler bu yolla vergi indiriminden faydalanabilecek. Ancak hukuki düzenlemenin en önemli getirisi, bu tür bir desteğin artmasıyla birlikte genç girişimcilere ve özgün fikirlere daha fazla kapının açılacak olmasıdır. Böylece girişimciler de hatalı olan ‘yatırımcıyı hedef alma’ yaklaşımını bir kenara bırakıp ürünlerine ve ürün geliştirmeye daha fazla odaklanabilecekler. Hatta belki de bir süre sonra Türkiye’ye ait somut ve gerçekçi yatırımcı-girişimci istatistikleri bile edinebileceğiz.”